OP VOLLE KRACHT VOORUIT

Zowel de windverwachtingen als de ons resterende tijd voor deze reis maken dat we op volle kracht vooruit moeten gaan. Maandag is er waarschijnlijk een weergaatje om door de Duitse Bocht heen te varen en we plannen onze etappes dus op die mogelijkheid.

Skanör - Rostock

Donderdag 20 augustus 2026

We kunnen de slaap niet zo heel goed vatten. De wekker wordt verzet van twee uur naar half drie. Dan moeten we toch echt opstaan. De zeilpakken gaan aan - dat betekent skikousen, thermobroek, hemd, twee lange thermoshirts en dan natuurlijk de salopette en het windjack. Het lijkt wel winter als je het zo leest. Zo heftig is het gelukkig niet, maar zonder zonnetje in de wind is het fris tijdens het zeilen.

Paul Michèl brengt de BEAS-pas terug die we nodig hadden voor de elektriciteit en we vullen de watertank nog even bij. Dan kunnen we ons klaarmaken voor vertrek. De fenders aan bakboordzijde kunnen al opgeruimd worden. De reddingsvesten gaan aan en ook de lifelines pakken we erbij. Deze gebruiken we bij heftig weer als er aan dek iets moet gebeuren en per definitie in de nacht. In het donker moeten we echt niet hebben dat er iemand onverhoopt overboord gaat. Uiteraard moet je dat sowieso niet hebben, maar in het donker zijn de gevolgen waarschijnlijk ernstiger. In de haven hebben we niet veel ruimte om rondjes te varen. Dus het opruimen van de overige fenders in de voorpiek en het opruimen van de lijnen gebeurt allemaal buiten de haven. Renata zit dus vast aan zo’n mooie gele lifeline met twee grote karabijnhaken. De ene zit vast aan de ring aan haar reddingsvest, de andere aan de lifelines die over de volle lengte van de boot over het dek lopen aan weerszijden.

Als alles is opgeruimd kan het grootzeil omhoog tot aan het eerste rif gehesen worden en de genua gedeeltelijk uitgerold. Het is hobbelig op het water. Zodra we voldoende van de kust zijn verwijderd zijn, kunnen we koers zetten naar het zuiden.

Plotseling vraagt Paul Michèl of Renata binnen kan gaan kijken of het droog is en dan vooral voor??? Ze maakt kastjes open en kijkt in de bilge. Geen water te zien. Naar buiten maar weer. Als we even later geen snelheid meer in de boot krijgen, probeert Paul Michèl het probleem te verhelpen door achteruit te slaan. Misschien is het zeegras. Als dat niet helpt stuurt Paul Michèl Renata opnieuw naar beneden om op zoek te gaan naar water. Inmiddels begint ook zij behoorlijk ongerust te worden. Ook bij deze tweede inspectie vindt Renata nergens water. Dan volgt de verklaring. Hij hoorde een klap en hij was vrij dicht langs een kardinale ton gevaren. Verontrustende berichten dus… maar het lijkt gelukkig allemaal loos alarm. Als de ton in het water ligt op de plek die op de kaart staat, dan is hij er ruim genoeg omheen gevaren.

De aandacht verplaatst naar alle shippinglanes en de denkbeeldige rotonde die op de kruising van de shippinglanes is gelegen. Er is best wel wat vrachtverkeer, maar we kunnen er vrij gemakkelijk tussendoor manoeuvreren. Als we deze drukte achter ons hebben gelaten is het voorlopig rustig. Het is half zes. Renata mag nog even wat gaan slapen.

Ze gaat op de bank liggen achter het uitval net. Vanwege de bakboord koers is dat net essentieel, maar met de helling waaronder we liggen en de golven die er zijn kun je hier toch niet liggen zonder jezelf vast te houden. Daar moeten we nog maar eens opnieuw naar kijken. Ze gaat in de breedterichting liggen en ligt zo verankerd tussen rugleuning en drankenkast. Zo dommelt ze toch nog een beetje weg.

Om 7.00 uur maakt Paul Michèl Renata weer wakker. We zijn aangekomen bij de krijtrotsen Møns Klint in de buurt van Klintholm. De plek waar Renata heel graag naartoe had gewild, maar het zit er niet in. Als we hier vandaag gaan liggen, komen we daar met de wind voorspellingen van morgen niet meer weg. We moeten dus genieten van het moois dat we te zien krijgen tijdens het langs varen. Gelukkig komen we er zeer dicht langs. En we worden ook nog verwend met de laagstaande ochtendzon die de rotsen prachtig verlicht. Meer dan een uur lang genieten we van dit spektakel. Daarna laten we al dit moois weer achter ons liggen. We moeten verder naar Rostock. We komen hier zeker terug.

Het valt ons op dat er regelmatig licht groene vlekken in het water zijn. Van een afstandje lijkt het een soort van erwtensoep, van dichtbij zie je klein gele stipjes/sliertjes net onder het wateroppervlak. Waarschijnlijk is dit blauwalg. Dit schijnt veel voor te komen in de Oostzee, omdat dit een bijna volledig ingesloten zee is met een relatief smalle verbinding naar de Noordzee. Het water ververst daardoor minder en is relatief zoet (brak). Blijkbaar een ideale leefomgeving voor blauwalgen.

We moeten opnieuw shippinglanes doorkruisen. Het is een beetje puzzelen deze keer, want ze zijn erg breed en er liggen er twee naast elkaar. Eén schip verlegt zijn koers en geeft ons daarmee de mogelijkheid om voorlangs te gaan. We zetten de motor bij om de oversteek van toch zeker wel een mijl snel te overbruggen.

Aan de andere zijde willen we onze koers weer vervolgen, maar toen Renata een beetje voor zich uit zat te staren naar het zeil, zag ze iets wat niet klopte. Op de plek waar laatst een zeillat uitstak, zit het zeil nu niet meer vast aan het karretje dat langs de rails van de mast loopt. Het uiteinde staat tegen de mast te tikken en beschadigt zo de mast. Het grootzeil moet omlaag en daarmee eindigt het zeilen voor vandaag. De laatste twee uur moeten we verder op de motor.

Rond half vijf varen we Yachthafen Hohe Dühne binnen, gelegen bij het stadsdeel Warnemünde dat onderdeel is van Rostock, maar een op zichzelf staande badplaats lijkt. In 1323 kocht de stad Rostock het voormalige vissersdorp Warnemünde om een directe en veilige toegang tot de Oostzee te garanderen. We vinden de steiger voor boten tussen de 10 en 14 meter en zoeken een box met een groen kaartje. Er staat meteen hulp op de steiger. En dat komt goed uit met de zijwind en de lange box. Waarschijnlijk door de lange dag en gebrek aan slaap hebben we achter niet de paal gepakt waar de wind vandaan komt. Bij de voorlijn corrigeren we dit op tijd. Onze hulpvaardige buurman laat de lijn nog even vieren zodat we achter de lijn om de paal aan de windzijde kunnen leggen. Met een pikhaak trekt Renata de boot aan de lijn die de boxen scheidt naar de paal. Daarna nog een succesvolle oefening lijnwerpen en alles komt weer op zijn pootjes terecht.

Het is warm hier in de haven. De zeilpakken moeten zo snel mogelijk uit. Paul Michèl trekt meteen zijn zwembroek aan om even onder de boot te kijken hoe het ervoor staat met de schroef. Hij is al snel weer boven. Ziet er uitstekend uit en alles lijkt prima vast te zitten.

We ruimen alles weer op en na een douche gaat Paul Michèl op zoek naar het havenkantoor. Als hij terug is gaat hij de mast in. Het grootzeil moet een eindje omhoog om bij het bewuste stuk zeil en karretje te komen. Blijkbaar zat de pin niet meer goed, waardoor het zeil los is gekomen. Ook hebben we wederom geluk, want de pin is niet weg, maar zit er gewoon nog in. Wel iets om in reserve aan boord te hebben, want die kun je zomaar verliezen. Verder moet Paul Michèl nog wat hoger de mast in gehesen worden, want de grootval heeft zich tijdens het varen vast geslingerd om het stoomlicht aan de voorkant van de mast en wil er vanaf het dek met geen mogelijkheid meer vanaf.

We hebben heel erg veel zin in fish and chips en horen van de havenmeester dat we dat aan de andere kant van het water kunnen krijgen. Nog een tochtje met het pontje dus.

We lopen heerlijk in het zonnetje naar de pont. Kopen bij de automaat vier kaartjes voor ruim tien euro en sluiten nog snel aan in de rij. Blijkbaar moeten de kaartjes nog even door de stempelautomaat en dan mogen we aan boord. In een mum van tijd zijn we aan de overkant. Hier volgen we de meute en de bordjes naar het centrum aan de haven.

Het is super toeristisch maar erg gezellig. Aan de ene kant winkeltjes en terrasjes. Aan de andere kant liggen allemaal snackboten. Je kunt hier overal vis en patat kopen. Ze hebben geen zitplaatsen, maar er zijn veel bankjes te vinden op de kade. De sfeer is gezellig.

Wij kiezen wat soorten vis en frietjes en gaan dat lekker opeten op een bankje. Ondertussen wandelt het publiek voor ons langs en zitten de meeuwen in alle soorten en maten op wacht om een stukje gevallen vis of friet te verorberen. Ze zijn gelukkig nog niet zo brutaal dat ze je eten komen jatten, maar bang zijn ze ook zeker niet. Ons kan het op deze manier niet zoveel schelen. Er zijn mensen die gelijk gaan gillen als er een meeuw in de buurt is en daar gaat die hele meute met meeuwen dan gezamenlijk op af. Pas als Paul Michèl even weg is van zijn plekje durft die grote stoere zeemeeuw het stukje vis dat gevallen was onder de bank vandaan te pikken.

We vroegen ons overigens af of Küstencola het alcoholvrije alternatief is voor Küstennebel...? Weet jij dat Arjen?

We lopen de rest van de kade af. Aan het einde is een strand te vinden. Hier keren we weer om en nemen de hogergelegen route langs de winkeltjes. Als we weer bijna terug zijn bij de brug richting het station begint het opeens snel donker te worden en te waaien. Daar komt een bui aan, dat kan niet missen. Het begint al te druppen. We proberen zoveel mogelijk tussen de druppels door terug naar de pont te lopen. Dat lukt niet helemaal, zeker niet in de rij voor de pont.

Eenmaal op de pont blijkt er een klein lokaaltje waar je droog kunt zitten. Het zit er nogal vol en iemand heeft ook nog een flinke hond mee naar binnen genomen, die zich ook nog gaat uitschudden. Goed plan!!! Na deze actie gaat dit stel toch maar buiten onder het afdakje staan.

Ook het stuk van de pont terug naar de haven blijft het regenen. We zijn blij als we weer aan boord zijn. We zitten nog even om de route van morgen te bekijken en te bepalen hoe laat de wekker moet. Dan gaan we douchen en naar bed. Het is tenslotte al negen uur. De wekker gaat om half acht en vervolgens vallen we meteen in slaap.

Afstand over de grond: 82,9 NM; Duur: 12 uur en 51 minuten; Gemiddelde snelheid: 6,5 Kts

Rostock - Laboe

Vrijdag 21 augustus 2026

We slapen in één ruk door tot aan de ochtend. We denken dat het nodig was. Er schijnt een vriendelijk zonnetje, dus we gaan gewoon voor de lange broek en niet voor het zeilpak vandaag. Tijdens het ontbijt met afgebakken broodjes, maken we meteen de lunch klaar. Paul Michèl checkt nog even het oliepeil en hij geeft de klos van de Furlex (het rolsysteem van de genua) een paar slagjes lijn. Op de een of andere manier verdwijnt dat langzaam aan en als het op is kan het zijn dat je de genua onder het zeilen niet meer helemaal ingerold krijgt. Dat moet je niet hebben.

Om negen uur gooien we los. We varen rustig de haven uit, hijsen het grootzeil en rollen de genua uit. Het grootzeil heeft nog steeds een rif. Bij windkracht 4 Bft zijn we al snel overtuigd. Net onder de kustlijn is een geheel uitgerolde genua prima, de wind is nog niet zo sterk, maar als we meer op open water komen rollen we de genua toch maar weer een heel stuk in. We liggen namelijk constant onder een hoek van meer dan 20 graden en dat is alles behalve comfortabel, zeker als het een lange dag gaat worden. Met de gereefde genua gaan we even snel en blijven we onder een helling van maximaal 16 graden.

Het gaat heerlijk. We pakken een boek en lezen terwijl we uiteraard regelmatig checken of alles goed gaat. Omdat we ruim onder de shippinglanes varen, hebben we daar niet veel mee te maken. Tussendoor eten we een boterhammetje.

Als we boven het eiland Fehmarn komen wordt de koers meer een champagne koers. We doen een onderzoek naar de tunnel die hier ligt. Het is hier namelijk overal zo’n 28 à 29 meter diep. We verwachten dat de tunnelbuis op de bodem staat en dat we daar dus een tijdelijke verminderde diepgang gaan zien. Het blijkt juist het tegendeel. We zien een tijdelijke verdieping. Als we het nazoeken, blijkt dat ze een geul hebben gemaakt en daar de tunnelbuis ingelegd hebben. Vervolgens hebben ze weer zand en stenen op de buis gelegd. Je kunt dit mooi zien in de dieptegrafiek in de foto's hieronder.

Het wordt etenstijd en we krijgen trek. We hebben nog een burrito van eerder deze week en we hebben een verse pizza. Beide gaan de oven in en we zitten heerlijk te smullen van ons maaltje in de kuip.

Dan begint de wind wat te draaien en af te nemen. De motor moet erbij. De wind draait helaas niet zoveel als we hoopten, dus we moeten opkruisen tegen de wind in. We proberen zo hoog mogelijk aan de wind te varen en volgen daarbij exact de windrichting. Wij zorgen dat we onder een hoek van zo’n 50 graden ten opzichte van de wind blijven varen. We zijn er vrij zeker van dat dit ook automatisch moet kunnen, maar kunnen het zo gauw niet vinden, dus we plussen en minnen met de hand. Dit opkruisen kost enorm veel extra tijd en met een wind van maar 7 Kts is het de vraag wat sneller is: opkruisen met veel extra mijlen of tegen de wind op de motor. We besluiten tot het laatste. We rollen de genua in en ruimen het grootzeil op. De snelheid blijft gelijk zonder dat we de motor meer toeren laten draaien.

De zon begint te zakken. Nog een paar uur te gaan. Renata gaat binnen aan de blog schrijven. Paul Michèl houdt de boel buiten in de gaten. Rond kwart voor negen als de zon in de zee zakt, begint de wind weer aan te trekken en uit een betere hoek. We besluiten de genua weer uit te rollen en gaan zo al gauw een knoop sneller. Dat is weer mooi meegenomen.

Langzaam draaien we de Kielerförde in en wordt het donkerder. We besluiten naar Laboe te varen. Daar weten we in het donker in ieder geval wat we kunnen verwachten. Voor de haven draait Paul Michèl een paar rondjes, zodat Renata de boot klaar kan maken om aan te gaan leggen. Ze haalt de fenders weer naar boven en hangt ze op. Ook heeft ze in de tussentijd een box gereserveerd in Baltic Bay Hafen. Met onze ogen goed open varen we rustig op de haveningang af. In de haven moeten we op de C-steiger zijn. Dat kan Paul Michèl ook op de plotter nog zien. Gelukkig maar, want we moeten het in het donker niet hebben van de bordjes op de steiger. Het is dus ook onmogelijk te zien waar plek C25 is. In de reserveringsapp ‘Boatpark’ kun je de gereserveerde plek zien en ook je eigen locatie. Zo zien we dat we precies voor de juiste box liggen. Nog even opnieuw aanvaren en dan kunnen we aanleggen. Op de steiger staan al verschillende buren klaar om ons te helpen. Zo gaat het allemaal een stukje makkelijker.

Het is half elf als we vastliggen. Na nog een babbeltje met de Nederlandse buren van de Chamois ruimen we op en gaan nog even zitten met een verdiende borrel – een glaasje Küstennebel - en wat te knabbelen. We houden het niet zo heel lang vol, we zijn flink rozig. Al gauw gaan we daarom douchen en naar bed. Al snel liggen we lekker te slapen.

Afstand over de grond: 81,2 NM; Duur: 13 uur en 38 minuten; Gemiddelde snelheid: 5,9 Kts

Laboe

Zaterdag 22 augustus 2026

Even voor de wekker worden we wakker. De planning is om maandag door de Duitse Bocht te varen. De windvoorspellingen zien er dan wel goed uit. Voor die tijd moeten we zien in Brunsbüttel of Cuxhaven te komen. Het Kielerkanaal is één dagje doorvaren. We hebben dus wel even tijd voor een dagje pauze. We hadden bedacht dat we al heel vaak in de buurt van Kiel zijn geweest, maar Kiel zelf nog nooit hebben gezien.

Na een lekker uitgebreid ontbijtje gaan we op weg. De boot hebben we net gemist, dus we nemen bus 14 die hier niet ver van de haven vertrekt. We moeten nog wel even geduld hebben. Na een minuut of twintig komt de buschauffeur eraan en mogen we instappen. We proberen een kaartje te kopen, maar de betaalkaart wordt geweigerd, waarop de buschauffeur zegt: ‘Tsja, als hij de kaart weigert, dan is dat zo. Loop maar door.’ Een gratis ritje dus voor ons.

De bus begint vrij leeg, maar bij iedere halte stappen weer mensen in, dus langzaam zitten we als haringen in een tonnetje of als sardientjes in een blikje, zo je wilt. Fietsen, kinderwagen, rollators en honden – het zit er allemaal in. Na ongeveer een uur komen we aan bij het Centraal Station van Kiel. We zijn midden in het centrum en steken dus maar over en gaan op pad.

Er zijn veel winkels te vinden, deels in overdekte passages en deels in brede winkelstraten. Buiten is het wel een beetje een oude bedoening: straten die een lappendeken zijn van alle reparaties, opbrekingen en wegwerkzaamheden. En ook de armoe. Winkelkarretjes waarin iemands hele hebben en houden wordt vervoerd, zwervers in overdekte hoekjes en ook een sekshuis dat droevenis uitstraalt. Gelukkig vormt dit laatste niet de boventoon, maar het is wel aanwezig.

We bezoeken de Nicolaikirche. Deze kerk is het oudste gebouw van Kiel en de belangrijkste evangelisch-lutherse kerk van de stad. Gelegen aan de Alter Markt vormt de kerk al sinds de stichting van Kiel rond 1242 het historische en culturele hart van het centrum.

Hoewel het interieur vandaag de dag sober en modern oogt, zijn veel eeuwenoude kerkschatten voor de vernietiging behoed:

• Vleugelaltaar (1460): Een prachtig, meer dan 550 jaar oud gesneden drieluik dat nog altijd in gebruik is.
• Bronzen doopvont (1344): Een van de oudste kunstschatten in de kerk, versierd met scènes uit het leven van Jezus.
• Triumphkreuz (1490): Een monumentaal, middeleeuws kruisbeeld.
• Barokke kansel (1705): Een rijk met houtsnijwerk versierde preekstoel.
• Der Geistkämpfer (1928): Dit expressionistische bronzen standbeeld van Ernst Barlach staat buiten naast de hoofdingang. Het toont een engel met een zwaard op een wolfachtig wezen. In 1937 werd het door de nazi's als Entartete Kunst in beslag genomen, maar het overleefde de oorlog op een schuilplaats.

Vanaf hier lopen we naar de monumentale vismarkthal uit 1910 waar tegenwoordig het Schifffartsmuseum gevestigd is. Het museum belicht de rijke maritieme geschiedenis van Kiel als haven-, werf- en marinestad. Het ligt direct aan de havenmonding (Sartorikai). Binnen vind je honderden historische objecten. Hieronder vallen gedetailleerde modelschepen, navigatie-instrumenten en schilderijen. Leuk om even doorheen te lopen.

Weer buiten begint het te regenen. We besluiten even een korte stop in te lassen in het restaurantje bij de vishal. Als het droog wordt gaan we weer op pad. Terug het winkelgebied in en nog even wat shoppen en boodschapjes doen. In de stationshal hangen zeilen ter decoratie aan het plafond. We eten nog een hapje en halen een ijsje dat we opeten bij de haven achter het station. Hier komt straks de veerboot naar Laboe. Het lijkt ons leuk om met de boot terug te gaan.

Na een klein uurtje komt de veerboot aanvaren. Er komt een flinke hoeveelheid mensen vanaf. Wij gaan aan boord. We wilden graag buiten zitten, maar dat dek is gesloten. Langs de Stena Line en cruiseschepen verlaten we Kiel. Met een stuk of zeven stops komen we iets meer dan een uur later weer aan in Laboe.

Het is gezellig druk in de haven. Wij lopen terug naar de boot, waar we gaan bloggen en met de voetjes omhoog gaan. Het avondeten slaan we over. We hebben genoeg geluncht. We kijken de film af en gaan dan lekker slapen.

Laboe - Brunsbüttel

Zondag 23 augustus 2026

Om zeven uur gaat de wekker. Opstaan en klaarmaken om te vertrekken. Ontbijten doen we wel als we op het Kielerkanaal zijn. We vullen het water nog bij en kleden ons weer warm aan. Het is frisjes buiten. Om kwart voor acht gooien we los en varen het kleine stukje van Laboe naar Holtenau. Onze Nederlandse buurtjes van de Chamois volgen even later.

Er zijn al een paar zeilboten bij de sluis en er volgen er nog een paar. Tegen negen uur als vrachtschip Electramar de zuidelijke sluis in mag varen, mogen de zeiljachten mee schutten. Achter elkaar leggen we aan aan de drijvende steiger. We zijn goed voorbereid. Alle fenders drijven liggend op de waterlijn, het trapje om van boord te stappen hangt en de lijnen liggen klaar. Het loopt allemaal soepeltjes. Dan nog even geduld hebben tot de sluis weer opent en we het Kielerkanaal op kunnen varen.

De verwachte snelheid halen we niet. We hebben zoveel wind tegen dat we maar met 5,5 Kts vooruit gaan. Zelfs de Electramar heeft er moeite mee. Eén zeilboot blijft kilometerslang voor dit vrachtschip uitvaren. Regelmatig hebben we 20 Kts wind recht van voren en het schiet zelfs uit naar 25 Kts. Droog weer en buien wisselen elkaar steeds af. Denk je net dat je weer droog kunt gaan zitten, komt de volgende bui over. Het goede nieuws is dat de wind zo hard is, dat de regen bijna horizontaal van voren aan komt waaien en daardoor zitten we achter de buiskap goed droog.

Het is traditie bij ons om te bakken als we op het Kielerkanaal varen. Paul Michèl duikt dus de keuken in om een lekkere koek te bakken. Dat wordt weer smullen!

We willen graag nog tanken op het kanaal, zodat we niet afhankelijk zijn van het bunkerstation bij Cuxhaven. We hebben gezien dat je niet alleen in Rendsburg kan tanken, maar ook even ervoor bij de zeer kleine Marina Yachtservice Schreiber. Onze digitale kaart zegt dat het daar 5 meter diep is, de papieren kaart zegt echter dat het 0,5 meter diep is. Wel erg weinig voor in een jachthaven, dus we besluiten even te bellen. Na enig geharrewar door ons steenkolen Duits, is duidelijk dat er voldoende diepgang is.

We draaien stuurboord uit en varen het kleine stukje naar de pomp. De pomp ligt heel erg aan lager wal, dus aanleggen is geen probleem. Als we daar zijn moeten we nogmaals bellen. De havenmeester komt naar de pomp rijden, zodat we kunnen tanken. Hij helpt ons allervriendelijkst. Met 70 liter erbij, is de tank weer vol. Bij het kantoortje kunnen we afrekenen en dan kunnen we weer verder. Het wegvaren met 20 Kts wind van opzij, valt niet meer. De fenders die er tussenhangen worden helemaal platgedrukt. Met nog een zetje van de havenmeester zijn we gelukkig weer op weg.

De wind neemt langzaam wat af en dat maakt dat we wat sneller vooruit komen. We passeren de ene brug na de andere en af en toe komt ons een rijtje vrachtschepen tegemoet. De veerboten zorgen allemaal dat ze je niet hinderen, heel fijn.

Tegen zessen komt de sluis van Brunsbüttel in zicht. In het naastgelegen haventje dat slechts door een drijvende steiger wordt gescheiden van de vrachtschepen die de sluis in of uit varen, zien we al veel masten uitsteken. Dat wordt proppen, maar gelukkig vinden we nog een plekje als vierde aan de stapel.

Met een babbeltje en een glaasje Küstennebel met de buren van de Enterprise sluiten we de tocht van vandaag af. We kleden ons om en klauteren over alle andere boten naar de steiger. We lopen een stukje het dorpje in om ergens iets te gaan eten of eten te halen. We zien een Chinees en daar hebben we wel zin in, dat is erg lang geleden. We zoeken een maaltje uit en bestellen. Als we willen betalen, kan dit niet met een kaart. Wij zijn altijd slecht met contant geld. We hebben wel wat meegenomen speciaal voor Duitsland, maar dit ligt nog op de boot. We annuleren de bestelling maar weer en gaan naar de buurman even verderop die Döner Kebab verkoopt. We vragen nu eerst maar of we met een kaart kunnen betalen. Dat is hier gelukkig geen probleem, dus we kunnen gaan bestellen. Terwijl we op onze bestelling staan te wachten, komt de jongen van de Chinees binnen om een bestelling op te halen. Wij moeten lachen, hij ook. Hij zegt dat hij zelf ook liever met een kaart betaalt, maar dat dat overal ter wereld kan, alleen niet in Duitsland.

Met voor Paul Michèl een kapsalon – dat hier blijkbaar geen ‘friseur’ heet - en voor Renata een curryworst met friet lopen we weer terug naar de haven. Na het nodige geklauter op en over de buurboten gaan we lekker eten in de kajuit. Daarna bloggen en relaxen en dan lekker douchen en naar bed. Plan is om morgen tussen elf en half twaalf te vertrekken, dus de wekker hoeft niet zo vroeg. De buurboten hebben hetzelfde plan.